चितवनको स्वास्थ्य सेवामा केन्द्रीय भूमिका निर्वाह गर्दै आएको भरतपुर अस्पतालले बुधबार ७०औँ वार्षिकोत्सव मनायो । सात दशकको यात्रा आफैंमा उपलब्धिको कथा हो, तर उत्सव सानो हलमा सीमित हुनु प्रतीकात्मक रूपमा अझै बाँकी रहेका पूर्वाधारगत कमजोरीको संकेत पनि हो । दैनिक तीन हजारसम्म बिरामीको चाप थेगिरहेको अस्पतालसँग पर्याप्त क्षमताको सभाहल नहुनु सामान्य कुरा होइन । यद्यपि, पछिल्ला वर्षहरूमा भौतिक संरचनामा देखिएको विस्तार र सुधारलाई नजरअन्दाज गर्न मिल्दैन ।
अस्पतालले सेवा विस्तारसँगै व्यवस्थापनमा पनि केही हदसम्म प्रगति गरेको देखिन्छ । ६ सय शय्याको क्षमता र उच्च बेड अक्युपेन्सीले यसको आवश्यकता र उपयोगिता दुवैलाई पुष्टि गर्छ । तर, सेवाग्राही सन्तुष्टिको प्रश्न अझै पूर्ण रूपमा समाधान भएको छैन । ओपिडीमा चिकित्सक समयमै नबस्ने, छिटो निस्कने जस्ता गुनासा दोहोरिइरहनु गम्भीर विषय हो । यस्ता समस्याले अस्पतालको अन्य उपलब्धिलाई ओझेलमा पार्ने खतरा रहन्छ ।
दीर्घकालदेखि उठ्दै आएको मेडिकल कलेजमा रूपान्तरणको मुद्दा अझै टुंगोमा पुग्न सकेको छैन । नीति तहमा सहमति देखिए पनि कार्यान्वयनमा राजनीतिक इच्छाशक्तिको अभाव देखिन्छ ।
अस्पताल प्रशासनले पनि स्पष्ट रूपमा राजनीतिक दल र नेतृत्वको सक्रिय भूमिका आवश्यक रहेको स्वीकार गरेको छ । विशेषतः चितवन क्षेत्रसँग प्रत्यक्ष सम्बन्धित नेतृत्वले यस विषयलाई प्राथमिकतामा राख्न सके अस्पतालको स्तरोन्नति सम्भव देखिन्छ ।
अस्पतालभित्रको नेतृत्व परिवर्तन, व्यवस्थापनमा अस्थिरता र निर्णय प्रक्रियामा ढिलाइले पनि विकास यात्रालाई प्रभावित पारेका छन् । यस्ता अवस्थाले दीर्घकालीन योजना कार्यान्वयनमा बाधा पुर्याउने निश्चित छ । त्यसैले संस्थागत स्थायित्व र स्पष्ट दृष्टिकोण अपरिहार्य देखिन्छ ।
अर्कोतर्फ, विगतमा विवादमा रहने केही विषयहरू यसपटक मौन देखिनु सकारात्मक संकेत हुन सक्छ। तर, पारदर्शिता र उत्तरदायित्वलाई सधैं प्राथमिकतामा राख्नुपर्छ, ताकि विश्वासको वातावरण मजबुत बनोस् ।
अब प्रश्न उठ्छ—अगाडि कसरी बढ्ने ? पहिलो, सेवा गुणस्तर सुधारलाई शीर्ष प्राथमिकता दिनुपर्छ । चिकित्सक र कर्मचारीको उत्तरदायित्व सुनिश्चित गर्दै सेवाग्राहीमैत्री वातावरण निर्माण गर्न आवश्यक छ । दोस्रो, भौतिक पूर्वाधारसँगै व्यवस्थापन प्रणालीलाई आधुनिकीकरण गर्नुपर्छ । तेस्रो, मेडिकल कलेज स्थापनाका लागि स्पष्ट रोडम्याप बनाइ राजनीतिक सहकार्य जुटाउन ढिला गर्नु हुँदैन । र अन्ततः, संस्थागत स्थायित्व र पारदर्शितामार्फत जनविश्वास बलियो बनाउनुपर्छ ।
जे भए पनि भरतपुर अस्पताल सुधारको बाटोमा अघि बढिरहेको छ, तर गन्तव्यमा पुग्न अझै स्पष्ट रणनीति, दृढ नेतृत्व र सामूहिक प्रतिबद्धता आवश्यक देखिन्छ ।
