मरोठ खोलाको जीवश्मले टेथिस सागर घुमायो 

योमरोठ खोला नजिकको खोल्सीको भित्तामा थुप्रिएको हड्डी जस्ता ढुङ्गाहरु देखेर मन सिरिङ्ग भएको थियो। यो २०७७ सालको घटना थियो। माडीका ऐतिहासिक पुरातात्विक वस्तुहरूको अध्ययन गर्ने भनेर हाम्रो एउटा सानो टोली माडी नगरपालिकालाई समेत सूचना दिएर भ्रमणमा गएका थियौं । वनकट्टा हुँदै गर्दीबाट दायाँतिर लागेर मरोड खोला पुगेका थियौँ । खोला तरेर सानो चौरी छिचोलेर उता गएपछि […]

मेलादेवीले सिर्जेको संसार

परिचय पहाडी प्रतिभा । नेपालको पूर्वी पहाड ओखलढुंगा, रुम्जाटार । त्यतिखेर यसलाई पूर्व ३ नम्बर, चिसंखु भनिन्थ्यो । यहाँ रुम्जाटारमा गुरुङहरूको ठूलो बस्ती थियो । अहिले पनि छ । यही रुम्जाटारको काफलबोटमा वि.सं. १९५६ मा एक मधुर स्वरकी धनी, रूप–सौन्दर्यकी खानी, एक अनुपम प्रतिभा जन्मिइन् – मेलादेवी गुरुङ । त्यतिखेर उनको नाम थियो, सुनमाया गुरुङ […]

पारिजात : मूल्यले बाँचेकी एक शिरीषको फूल

“म मान्छे हुँ, त्यसैले दुख्छ” यो एउटा वाक्य मात्र होइन, यो पारिजातको सम्पूर्ण जीवन–दर्शन हो । वि.सं. १९३४ मा दार्जिलिङमा जन्मिएकी विष्णु कुमारी वाईबा अर्थात् पारिजातले आफ्नो ५१ वर्षे जीवनमा कलमलाई मात्र साथी बनाइन् । शारीरिक अशक्तता, आर्थिक अभाव र सामाजिक बन्धनबीच पनि उनले जुन अडान र इमानदारी देखाइन्, त्यो नै उनको सबैभन्दा ठूलो साहित्य […]